Online İngilizce dersi kaydetme | hizmet seçimi ve kendiniz kaydetme

Online İngilizce kursunu kayıt altına almanın bir yolunu arıyorsan, önce kontrol etmen gereken bir şey var. Zaten ders aldığın hizmet, ses kaydını senin için zaten tutuyor olabilir. Konuşarak Öğren her dersten sonra kaydı otomatik olarak sisteme yüklüyor. Preply’de ise bunu kendin bir kez açman gerekiyor.

Bu yazı, kayıt senin için önemliyse hizmet seçerken neye bakman gerektiğiyle başlıyor. Sonra sırasıyla: şu an kullandığın hizmetin gerçekte ne tuttuğunu nasıl öğrenirsin, hiçbir şey saklanmıyorsa bilgisayarında veya telefonunda zaten olan araçlarla nasıl kayıt alırsın, buna iznin var mı (Türkiye’de bu sorunun cevabı diğer ülkelerden farklı) ve yirmi beş dakikalık bir dersten düzeltilecek tek bir noktayı nasıl çıkarırsın. Zaman kazandıran kısım son adım.

Kısacası

• Konuşarak Öğren her dersin sesini otomatik olarak sisteme yüklüyor, senin bir şey açman gerekmiyor.
• Preply de kaydı tutabiliyor ama önce Lesson Insights özelliğini kendin açman gerekiyor.
• Türkiye’de karşı tarafın (öğretmenin) izni olmadan kendi başına ses kaydı almak Türk Ceza Kanunu’na göre suç — bu yazıda kendi kendine kayıt bölümü bu yüzden önce izin şartını anlatıyor.
• Tutulan şey ses. Ekranı ve materyalleri de istiyorsan, kendin kayıt almalısın (ama önce öğretmenin izniyle).
• Ekstra program kurmana gerek yok. Windows, Mac, iPhone ve Android hepsinde ekran kaydı hazır geliyor.
• Kayıt almak kolay kısmı. Çoğu kişinin bıraktığı yer geri dinlemek, o yüzden dersin tamamını baştan sona dinleme.

Kayıt önemliyse hizmet seçerken bakılacak üç şey

Hâlâ karar veremediysen, ya da şu an kullandığın hizmet hiçbir şey tutmadığı için değiştirmeyi düşünüyorsan, kayıt tarafında bakman gereken sadece üç şey var. Fiyat ve öğretmen kalitesi ayrı bir konu.

• Otomatik mi, yoksa kendin mi açman gerekiyor? Kendin açman gerekiyorsa, açmayı unuttuğun ders kaybolur.
• Sadece ses mi, video da tutuluyor mu? Çoğu hizmet sadece sesi tutuyor.
• Ne kadar süre saklanıyor? Bunu atlarsan, geri dönüp aradığın ders çoktan silinmiş olabilir.

Bu üç noktayı resmi sayfalardan doğrulayabiliyorsan, kayıt tarafındaki karşılaştırma tamamlanmış demektir. Aşağıdakiler resmi belgelerle doğrudan karşılaştırdığımız iki hizmet.

"Belirtilmemiş" ile "yok" aynı şey değil. Bazı hizmetler bunu henüz yazıya dökmemiş olabilir. Senin için önemliyse, doğrudan onlara sor.

Preply neredeyse her ülkede kullanılıyor, o yüzden hizmet değiştirsen bile cevap aynı kalır. Konuşarak Öğren gibi Türkiye’ye özel hizmetlerde durum farklı olabilir, aşağıdaki bölüm kullandığın hizmeti nasıl kontrol edeceğini anlatıyor.

Şu an kullandığın hizmet gerçekte ne yapıyor (açma düğmesi genelde zaten var)

Buradan itibaren yazılanlar resmi sayfalardan doğrudan alıntı. Karşılaştırma sitelerindeki "kayıt alınabilir" etiketi neyin tutulduğunu, ne kadar süre tutulduğunu ya da nasıl geri dinleneceğini söylemiyor — insanların üye olduktan sonra asıl takıldığı yer de tam olarak burası.

Konuşarak Öğren — her ders sonrası ses otomatik olarak sisteme yükleniyor

Konuşarak Öğren’de her ders bittikten sonra ses kaydı otomatik olarak sisteme yükleniyor, senin hiçbir şey yapmana gerek kalmıyor.

Yani hem kendi konuşmanı hem öğretmeninin sana söylediklerini sonradan dinleyebiliyorsun. Açman gereken bir düğme yok, hiçbir ayar değiştirmene gerek yok.

Bu hizmette dersler zaten sadece sesli yapılıyor.

Öğretmen seni telefonla arıyormuş gibi düşün — ortada bir video seçeneği hiç yok, o yüzden "video mu ses mi" diye bir tercih yapmana gerek kalmıyor. Yapay zeka, telaffuzunu (aksan, vurgu, tonlama) analiz ediyor ve ders sonrası bir değerlendirme sunuyor. Deşifre ya da ders özeti gibi bir özellikten resmi sayfalarda söz edilmiyor — "söz edilmiyor" ile "kesinlikle yok" aynı şey değil. Kayda özel bir saklama süresi de belirtilmemiş; sadece kişisel veriler için genel olarak en fazla 10 yıldan bahsediliyor, bu rakam kayıtlara özel değil.

• Sadece ses — bu hizmette video seçeneği zaten yok.
• Yapay zeka telaffuzunu (aksan, vurgu, tonlama) ders sonrasında analiz ediyor.
• Kayıtlara özel bir saklama süresi belirtilmemiş; genel kişisel veri saklama süresi (en fazla 10 yıl) kayıtlara özel bir taahhüt değil.

Preply — Lesson Insights’ı aç, ses otomatik olarak yazıya dökülsün

Preply, bunun senden talep etmeden gerçekleşmeyeceğini açıkça belirtiyor.

Çoğu kişinin gözden kaçırdığı nokta burası. Sen seçmeden hiçbir şey kaydedilmiyor, istediğin zaman ayarlardan tekrar kapatabiliyorsun. Üstelik öğretmeninin de açmasını beklemene gerek yok — sadece kendin açman yeterli.

Yani öğretmenin özelliği açmasa bile sen açtığın sürece özet almaya devam ediyorsun, sadece o durumda öğretmeninin sesi kaydedilmiyor ya da analiz edilmiyor. Kendi sesin için başkasının onayına ihtiyacın yok.

Preply zaten hiç video sunmuyor — ekranı ya da materyalleri de kaydetmek istiyorsan kendin kayıt almalısın (ama önce öğretmeninden izin al, aşağıdaki bölüme bak). Sadece kendi sesini istiyorsan Lesson Insights tek başına yeterli.

Gerçekten kullandığın hizmeti nasıl kontrol edersin

Resmi yardım sayfalarını aç ve "kayıt" ya da "kaydetme" kelimesini ara. Bu yöntem herhangi bir karşılaştırma sitesinden daha hızlı ve daha güvenilir. Üç şeye bakıyorsun: otomatik mi yoksa açman mı gerekiyor, ses mi yoksa video mu tutuluyor, ve ne kadar süre saklanıyor. Üçüncüsünü atlarsan, geri döndüğünde aradığın dersin silinmiş olduğunu görebilirsin.

Bir uyarı daha. Derleme yazıları hızlıca eskiyor. Yıllar önce yazılmış sayfalar hâlâ üst sıralarda çıkabiliyor, bu yüzden sonradan eklenen bir özellik "yok" diye yazılmış olabilir. Hizmetinin bunu yapamadığı sonucuna varmadan önce resmi sayfaları kontrol et.

Kendin nasıl kayıt alırsın (ekstra program gerekmiyor)

Önce şunu söylemek gerekiyor: Türkiye’de karşındaki kişinin (öğretmenin) izni olmadan bir sesli görüşmeyi kayıt altına almak Türk Ceza Kanunu 133. maddeye göre suç sayılıyor. O yüzden bu bölümdeki adımları kullanmadan önce, önce öğretmeninden açıkça izin almalısın — aşağıdaki "Kayıt almaya iznin var mı" bölümünü mutlaka oku.

Öğretmenin izin verdiyse ve kullandığın hizmet hiçbir şey tutmuyorsa, ya da ekranı ve materyalleri de istiyorsan, kendin kayıt alabilirsin. Ekstra bir şey kurmana gerek yok. Windows, Mac, iPhone ve Android’in hepsinde ekran kaydı hazır geliyor.

• Windows — hazır gelen Xbox Game Bar. Windows tuşu ile G’ye aynı anda bas.
• Mac — hazır gelen ekran kaydı. Shift, Command ve 5’e aynı anda bas.
• iPhone ve iPad — Kontrol Merkezi’ndeki Ekran Kaydı. Önce Ayarlar’dan ekle.
• Android — hızlı ayarlar panelindeki Ekran kaydı. İsim telefon markasına göre biraz değişebilir.

Neredeyse herkesin gözden kaçırdığı bir nokta var: kendi sesin eksik kalıyor. Ekran kaydı genelde sadece ekrandan çalan sesi yakalıyor, mikrofon varsayılan olarak kapalı oluyor. Sadece öğretmenin sesinin olduğu, senin sesinin olmadığı bir kayıt, tekrar dinlerken neredeyse işe yaramıyor. Başlamadan önce mikrofonu aç. iPhone’da ekran kaydı düğmesine basılı tutunca mikrofon açma seçeneği çıkıyor.

Diğer nokta depolama alanı. Yirmi beş dakikalık ekran kaydı, aynı sürede sadece ses kaydından onlarca kat daha büyük oluyor. Her gün ders alıyorsan telefonun bir hafta içinde dolabilir — o yüzden saklamayacağın kayıtları aynı gün sil, ya da en baştan sadece ses kaydet.

Çoğu kişi için video gerçekten gerekmiyor. Tekrar dinlerken kullandığın şey takıldığın an ve öğretmeninin onu nasıl düzelttiği, ikisi de zaten sesin içinde. Video, ekrandaki materyali ya da öğretmenin sohbete yazdığı bir şeyi görmek istediğinde işe yarıyor.

Kayıt almaya iznin var mı (önce kuralları kontrol et)

Gerçekten kullanılan on hizmetin kullanım koşullarını okuduk. Tek bir cevap yok. Çoğu sadece izinsiz paylaşmayı yasaklıyor, ama bazı hizmetler kullanıcının dersi kendi başına kaydetmesini tamamen yasaklıyor.

Ama bu, meselenin sadece platform kurallarıyla sınırlı olduğu anlamına gelmiyor. Türkiye’de, platform izin verse bile, karşındaki kişinin (öğretmenin) açık izni olmadan bir görüşmeyi kayıt altına almak Türk Ceza Kanunu 133. maddeye göre suç sayılıyor — bu, hizmetin kendi kurallarından bağımsız bir yasal sınır. Platform tarafındaki yasağı öğrenmek için resmi sayfadaki kullanım koşullarını aç ve "kayıt" kelimesini ara; yasaksa o hizmet genelde zaten resmi bir kayıt tutuyordur, onu kullan.

Ne Konuşarak Öğren’in ne de Preply’nin kullanım koşullarında, dersini kendin için kaydetmeni engelleyen bir madde var. Konuşarak Öğren’de en yakın madde, sitedeki belge ve sayfaların izinsiz çoğaltılmasını yasaklıyor — ders sesinden söz etmiyor. Preply ise kendi hazırladığı materyalin başka amaçla çoğaltılmasını yasaklıyor. İkisi de senin kendi dersini saklamanla ilgili değil.

Yine de "yazılmamış" olmasını "izinli" olarak okuma. Olmayan bir madde ile açıkça verilmiş bir izin aynı şey değil. Platform tarafında geçerli tek kural şu: kayıt senden dışarı çıkmamalı. Tekrar dinlemek, metin olarak okumak, hatalarını gösteren bir araç kullanmak — bunların hepsi hâlâ kendi çalışman sayılır. Paylaşmak, bir arkadaşına göndermek, materyal olarak dağıtmak — kuralların devreye girdiği yer burası. Dünyada yaygın kullanılan bir başka hizmet olan italki de aynı şeyi tek cümleyle söylüyor. Ve unutma: Türkiye’de bunun ötesinde, öğretmenin izni platform kuralından bağımsız olarak zaten şart.

Öğretmenine sormalı mısın diye düşünüyor olabilirsin — Türkiye’de bu bir tercih değil, zorunluluk. Platform otomatik kayıt alıyorsa (Konuşarak Öğren’de olduğu gibi) bu platformun kendi işleyişi, senin ayrıca bir şey sormana gerek yok. Ama kendin kayıt alacaksan, önce öğretmenine söylemen ve açıkça onay alman gerekiyor — sadece "tekrar dinlemek için kaydediyorum" demek yasal olarak yeterli değil, açık bir "evet" almalısın. Öğretmenin hayır derse, kayıt almazsın. Kural bu kadar net.

Türkiye dışındaki herhangi bir hizmet için kullanım koşullarını üç soruyla oku. Kullanıcının kendi başına kayıt almasını yasaklıyor mu? Şirketin kayıt aldığını söylüyor mu? Kaydı paylaşmayı ya da başkasına vermeyi yasaklıyor mu? Bu üçüne cevap verdiğinde nerede durduğunu bilirsin — ama Türkiye’de yaşıyorsan, yukarıdaki yasal şart her durumda geçerli.

Kaydın elinde olunca ne değişiyor

Ders sırasında zihnin bir sonraki cümleyle meşgul oluyor. Öğretmeninin yaptığı düzeltme de, takıldığın an da öylece geçip gidiyor. Kayıt, bu iki noktaya geri dönmeni sağlıyor. Dürüst olmak gerekirse değişen tek şey de bu.

En çok işine yarayan şey, sessizliklerin kaybolmaması. Ders sırasında sessizlik seni rahatsız eder ve hemen devam etmek istersin, ama kaydı dinlerken o duraklama hâlâ orada duruyor. Söylemeye çalıştığın şeyi ancak orada yeniden bulabiliyorsun. Hafıza sana onu geri vermiyor.

Diğer şey, telaffuzunun sandığın gibi olmadığını duyman. Konuşurken kendi sesini net duyamıyorsun, o yüzden kayıt tek yol. Ama her şeyi birden düzeltmeye çalışma, yoksa devam edemezsin. Bir sonraki bölüm bunu tek bir şeye nasıl indireceğini anlatıyor.

Kayıttan sonra ne yapmalısın (yirmi beş dakikanın tamamını dinleme)

Buraya kadarki her şeyi bugün yapabilirsin. İşler burada bozulmaya başlıyor. Çoğu kişi, dinlemenin dersin kendisi kadar zaman aldığını fark edip artık açmamaya başlıyor. Yirmi beş dakika ders artı yirmi beş dakika dinleme, günde elli dakika eder, ve bu uzun sürmez.

O yüzden en baştan hepsini dinlemeyeceğine karar ver. Aradığın şey takıldığın noktalar, ve onları hızlıca bulabilirsin. Hızlı sardığında bile sessizlik sessizlik olarak kalır, ses kesik kesik gelir, yani fark edilmesi kolay. Sonra o kısmı normal hıza getir ve ne söylemeye çalıştığını, öğretmeninin onu nasıl yeniden ifade ettiğini dinle. Bu şekilde bir ders sadece birkaç dakika sürüyor.

Sadece şu üç şeyi dinle, başka hiçbir şeyi değil. Aradaki her şeyi atlayabilirsin.

• Durup sustuğun yer — söylemek istediğin bir şeyin çıkmadığının kanıtı.
• Öğretmeninin aynı şeyi farklı bir şekilde söylediği yer — genelde seni düzeltiyordur.
• Öğretmeninin bir şeyi tekrar etmeni istediği yer — ya telaffuz ya da kelime sırası oturmamıştır.

Video kaydettiysen, geri dinlerken ekrana bakma. Görüntü önünde olunca materyali takip etmeye başlıyor ve o gün ne öğretildiğini hatırlamakla kalıyorsun, söyleyemediğin şeyi fark etmek yerine. Ekranı çevir ve sadece dinle, farklı bir şey aramaya başlarsın.

Hizmet sana deşifre veriyorsa da aynı şey geçerli. Metin hâline gelince hepsini okuyabiliyorsun, bu da daha az değil daha çok zaman alıyor. Sadece kendi konuştuğun kısımları oku, öğretmeni ise dinle. Telaffuz ve ritim metinde görünmüyor, o yüzden oradan kazanacağın bir şey yok.

Duyduğunu nasıl not alacağın, bir sonraki dersten önce ona nasıl tekrar bakacağın daha uzun bir konu. Burada söylenmeye değer bir şey var: aynı hata ikinci kez ortaya çıktığında yeni bir satır yazma. Zaten var olan satıra tarihi ekle. Üzerinde birkaç tarih biriken satırlar, sadece dinleyerek ortadan kalkmayacak alışkanlıklardır.

Özetle: bir şey kaydetmeden önce, hizmetinin zaten ne tuttuğunu öğren

Konuşarak Öğren her dersin sesini otomatik olarak tutuyor, sen hiçbir şey yapmadan. Preply’de ses tutulabiliyor ama önce kendin açman gerekiyor, üstelik yazıya da döküyor. Başka bir hizmet kullanıyorsan, resmi yardım sayfasında "kayıt" kelimesini ara ve üç şeyi netleştir: otomatik mi açman mı gerekiyor, ses mi video mu, ve ne kadar süre saklanıyor.

Hiçbir şey tutulmuyorsa, kendi bilgisayarın veya telefonun kaydı alabilir. Ekstra program gerekmez, ama başlamadan önce Türkiye’de mutlaka öğretmeninden açık izin al — mikrofonu açmak yetmez, bu yasal bir zorunluluk. Bazı hizmetler zaten kullanıcının kendi başına kayıt almasını da yasaklıyor.

Ondan sonra, değiştirmeye değer asıl şey dinleme biçimin. Hepsini dinleme. Şu üç noktayı yakala: sustuğun yer, öğretmeninin bir şeyi düzelttiği yer, tekrar etmeni istediği yer. Video kaydettiysen ekranı çevir. Bu şekilde bir ders sadece birkaç dakika sürer, ve bir sonraki sefer için tek ve net bir şeyle bitirirsin.